2.10 Andere objecten
Wat is er te vinden buiten dit kleine, lokale stukje heelal? Met de Hubble Space Telescope zijn nog clusters van melkwegstelsels te bestuderen tot op afstanden5 van een paar Gpc (1 Gpc = 1000 Mpc); het verst verwijderde melkwegstelsel dat we kennen staat op 4 Gpc. Er zijn duidelijke aanwijzingen dat een paar miljard jaar geleden het heelal er anders uitzag: zo zijn er op deze afstanden talrijke onregelmatige kleine blauwe melkwegstelseltjes te vinden. Wellicht klonteren de kleine stelsels later samen tot spiraalstelsels. Tot ongeveer even ver weg zijn de quasars te zien. Dit zijn vermoedelijk grote zwarte gaten (met massa's van miljoenen maal die van de zon) in het centrum van sommige melkwegstelsels, waarbij door accretie (het invangen van materie, zie 7) enorme hoeveelheden energie wordt vrijgemaakt.


Figuur 28: Links: Hubble Deep Field. Rechts: Hubble Deep Field door VLT.